نوبت دهی آنلاین مشاوره مجازی
واروس زانو
زانوی پرانتزی وضعیتی است که  آن را ژنوواروم می نامند. این وضعیت باعث می شود افراد پاهایشان به سمت بیرون خمیدگی پیدا کند. پای پرانتزی زمانی بروز می کند که استخوان درشت نی ساق پا -استخوان بزرگ تر ساق پا- به جای هم تراز شدن با استخوان ران، به سمت داخل بچرخد. چرخش این استخوان به سمت داخل باعث می شود زانوهای بیمار به سمت بیرون بچرخد (و از هم فاصله بگیرند). نقطه مقابل زانوی پرانتزی، زانوی والگوس (زانوی ضربدری، زانوهای نزدیک به هم) است که باعث می شود زانوهای برخی بیماران کج و معوج شود. زانوی والگوس زمانی بروز می کند که استخوان درشت نی ساق پا نسبت به استخوان ران چند درج به سمت بیرون بچرخد. رابطه بین موقعیت استخوان ران و استخوان درشت نی را تراز تیبیوفمورال می گویند. در حالت ایده آل، این دو استخوان باید یک تراز 180 درجه ای را تشکیل دهند. اگر این دو استخوان فقط چند درجه از هم فاصله داشته باشند، ممکن است تا سالها متوجه هیچ علائمی نشوید. البته گاهی مواقع ممکن است این پا پرانتزی ناشی از خمیدگی استخوان ران باشد.
دکتر محمدجواد مرتضوی
جهت ویزیت و نوبت دهی دکتر محمدجواد مرتضوی فوق تخصص و جراح زانو و لگن از اینجا اقدام کنید
دکتر محمدحسن کاسب
جهت ویزیت و نوبت دهی دکتر محمدحسن کاسب فوق تخصص جراحی زانو و آرتروسکوپی زانو از اینجا اقدام کنید

علائم واروس زانو چیست؟

بارزترین علامت واروس زانو، پاهای پرانتزی است. بزرگسالان ممکن است در قسمت داخلی زانو درد داشته باشند. کودکان خردسال مبتلا به واروس زانو ممکن است هیچ علائمی نداشته باشند. با گذشت زمان، زانوی واروس درمان نشده می تواند باعث درد مفاصل، خصوصا هنگام راه رفتن شود. زانوی واروس همچنین باعث ساییدگی و ایجاد پارگی غیرعادی در غضروف زانو می شود که این می تواند منجر به آرتروز زانو شود.

چه عواملی باعث زانوی واروس می شود؟

واروس زانو زانوی واروس در میان نوزادان شایع است. مفاصل زانوی نوزادان هنوز در حال رشد است و بسیاری از استخوان های آنها هنوز به وضعیت دائمی شان نرسیده اند. با این حال، برخی از کودکان خردسال در نتیجه ی راشیتیسم به واروس زانو مبتلا می‌شوند (راشیتیسم نوعی بیماری است که در آن کمبود ویتامین D باعث نرمی استخوان‌ها می‌شود). در بزرگسالان، آرتروز می تواند هم در اثر واروس زانو به وجود آید و هم می تواند علت واروس زانو باشد. اگر غضروف داخل مفصل زانوی بیمار ساییده شود، این می تواند باعث خم شدن پای بیمار به سمت بیرون شود. علاوه بر این، هرچه قدر هم ترازی و هم ردیفی استخوان ساقی رانی کمتر باشد، آسیب وارده به زانوها بیشتر خواهد بود. سایر علل احتمالی واروس زانو عبارتند از:
  • عفونت های استخوانی
  • تومورهای استخوانی
  • صدمات
  • بیماری پاژه استخوان
  • بیماری استخوان شکننده
  • آکندروپلازی (کوتاه قدی/ کوتولگی/ کوتاهی طول اندام ها)
  • بیماری بلونت (اختلال رشد استخوان درشت نی)

واروس زانو چگونه تشخیص داده می شود؟

پزشک معمولاً می‌تواند با معاینه پاها و بررسی راه رفتن بیمار، تشخیص اولیه واروس زانو را انجام بدهد. پزشک همچنین ممکن است برای مشاهده و بررسی بهتر ساختار استخوانی پای آسیب دیده بیمار، رادیوگرافی را تجویز کند. اگر پزشک تأیید کند که بیمار به زانوی واروس مبتلا شده است، از ابزاری به نام گونیا برای اندازه گیری درجه چرخش پای بیمار به سمت بیرون استفاده کند. اگر کودک به زانوی پرانتزی مبتلا است، پزشک اطفال میزان ویتامین D او را بررسی می کند تا علت احتمالی زانوی پرانتزی -راشیتیسم- را رد کند.

روش های درمان واروس زانو

درمان واروس زانو درمان واروس زانو به علت آن بستگی دارد. اگر علت آن راشیتیسم باشد و بیماری هنوز در مراحل اولیه باشد، ممکن است کودک فقط نیاز به مصرف مکمل های ویتامین D یا کلسیم داشته باشد. گاهی اوقات مکمل ها برای تقویت استخوان ها و بهبود بیماری کفایت می کنند. بسیاری از علل دیگر، از جمله راشیتیسم پیشرفته تر، نیاز به جراحی دارند. برای موارد خفیف که درد زیادی ایجاد نمی کنند، فیزیوتراپی و تمرین با وزنه می توانند به تقویت عضلات اطراف استخوان های پا کمک کنند، ولی استخوان های بیمار را صاف نمی کنند. رایج ترین نوع جراحی که برای درمان واروس زانوی بدون آرتروز زیاد، خصوصا در بیماران جوان تر، به کار می رود، استئوتومی فوقانی درشت نی است. این روش با بریدن استخوان و تغییر شکل آن، استخوان ساق پا را مجددا هم ردیف می کند. این جراحی باعث کاهش فشار بر روی زانو می شود که ناشی از هم ترازی ضعیف تیبیوفمورال (استخوان های ساقی رانی) بود. در صورت ابتلا به زانوی واروس، جراحی استئوتومی (برش استخوان) نیز می تواند از جراحی تعویض کامل مفصل زانو پیشگیری کند یا حداقل آن را به تاخیر بیندازد. بعد از جراحی استئوتومی فوقانی استخوان درشت نی، بیمار باید سه تا هشت ماه منتظر بماند تا به روال عادی فعالیت خود بازگردد. همچنین باید حداقل یک یا دو ماه از بریس استفاده کند. اگر این دوره بهبودی مضطرب کننده به نظر می رسد، بایستی به یاد داشت که جراحی تعویض کامل مفصل زانو اغلب یک سال زمان می برد تا بهبودی حاصل شود، این در حالی است که گاهی اوقات جراحی استئوتومی می تواند از آن جلوگیری کند.

سخن آخر

اگر به نظر می رسد که کودک به زانوی واروس مبتلا است، باید دانست که بیشتر کودکان این عارضه را پشت سر می گذارند و استخوان های ساقی رانی شان به درستی هم راستا و هم ردیف می شود. با این حال، اگر کودک این مرحله را پشت سر نگذاشت، باید به پزشک اطفال مراجعه کرد. بزرگسالان مبتلا به واروس زانو باید در اسرع وقت گزینه های درمانی را با پزشک خود بررسی کنند. واروس زانو هرچه زودتر تشخیص داده شود و درمان آن شروع شود، آسیب کمتری به زانو وارد خواهد شد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نوبت دهی آنلاین