مرگ استخوان مفصل ران یک بیماری دردناک است و وقتی بروز می کند که خون رسانی به سر استخوان ران مختل شود. از آنجایی که سلول های استخوانی برای سالم ماندن به خون نیاز دارند، مرگ استخوان در نهایت می تواند منجر به از بین رفتن مفصل ران و بروز آرتروز شدید شود.
به مرگ استخوان، نکروز آواسکولار (بافت مردگی بر اثر عدم خون رسانی) یا نکروز آسپتیک نیز گفته می شود. اگرچه ممکن است مرگ استخوان در همه استخوان ها بروز کند، اغلب مفصل ران را تحت تاثیر قرار می دهد. سالانه بیش از 20,000 بیمار برای درمان مرگ استخوان مفصل ران خود به بیمارستان ها مراجعه می کنند. در بسیاری از موارد، هر دو مفصل ران تحت تأثیر این بیماری قرار می گیرند.
جهت ویزیت و نوبت دهی دکتر محمدجواد مرتضوی فوق تخصص و جراح زانو و لگن از اینجا اقدام کنید
مفصل ران یک مفصل گوی و کاسه است. کاسه (حفره) را استابولوم (حفره حلقه ای) که بخشی از استخوان لگن بزرگ است، تشکیل می دهد. گوی همان سر استخوان ران است که انتهای بالایی استخوان ران است.
سطح گوی و کاسه با غضروف مفصلی پوشانده شده است – غضروف مفصلی ماده ای صاف و لغزنده است که از استخوان ها محافظت می کند و آنها را قادر می سازد به راحتی روی یکدیگر بلغزند.
مرگ استخوان مفصل ران در سر استخوان ران، که گوی مفصل ران گوی و کاسه است، بروز می کند.
وقتی خون رسانی به سر استخوان ران دچار اختلال می شود، مفصل ران دچار مرگ استخوان می شود. استخوان در سر استخوان ران بدون تغذیه کافی می میرد و به تدریج از بین می رود. در نتیجه، غضروف مفصلی که استخوان های لگن را می پوشاند، نیز از بین می روند و این امر منجر به آرتروز شدید و ناتوان کننده می شود.
مرگ استخوان می تواند در هر فردی بروز کند، اما در افراد بین 40 تا 65 سال سن شایع تر است. مردان بیشتر از زنان دچار مرگ استخوان مفصل ران می شوند.
در مرگ استخوان، استخوان سر استخوان ران به تدریج می میرد.
گاهی اوقات، علت کمبود ذخیره خون مشخص نمی شود، اما پزشکان بعضی از عوامل خطر را شناسایی کرده اند که فرد را بیشتر در معرض ابتلا به مرگ استخوان قرار می دهد:
بروز مرگ استخوان مرحله به مرحله است. درد مفصل ران معمولا اولین نشانه است. این درد ممکن است منجر به درد مبهم یا درد ضربان دار در ناحیه کشاله ران یا ناحیه نشیمنگاه شود. با پیشروی بیماری، ایستادن و انداختن وزن بر روی مفصل ران آسیب دیده دشوارتر می شود و حرکت دادن مفصل ران باعث بروز درد می شود.
این درد، چند ماه تا بیش از یک سال طول می کشد تا بیماری پیشروی کند. تشخیص زودهنگام مرگ استخوان بسیار مهم است، زیرا بعضی مطالعات نشان می دهند که درمان زودهنگام نتایج بهتری را به همراه دارد.
چهار مرحله مرگ استخوان: این بیماری می تواند از یک لگن طبیعی و سالم (مرحله 1) تا از بین رفتن سر استخوان ران و مرگ شدید استخوان (مرحله 4) پیشروی کند.
پس از بحث در مورد علائم و سابقه پزشکی، پزشک مفصل ران را معاینه می کند تا متوجه شود کدام حرکات خاص باعث درد می شود.
بیماران مبتلا به مرگ استخوان اغلب درد شدیدی در مفصل ران دارند، اما دامنه حرکتی نسبتا خوبی دارند. دلیل آن این است که فقط سر استخوان ران در مراحل اولیه بیماری درگیر است. بعدا با از بین رفتن و ساییدگی سطح سر استخوان ران، کل مفصل دچار آرتروز می شود. سپس، بی حرکت و سفتی عارض می شود.
در حین معاینه، پزشک ارتوپد مفصل ران بیمار را به روش های مختلف حرکت می دهد تا اطلاعات بیشتری در مورد درد بیمار کسب کند.
بررسی های تصویربرداری به پزشک کمک می کند تا تشخیص را تأیید کند.
رادیوگرافی: رادیوگرافی تصاویری از ساختارهای متراکم از جمله استخوان را ارائه می دهد. رادیوگرافی برای این استفاده می شود که تعیین کند آیا استخوان سر استخوان ران ساییده شده است و این ساییدگی چقدر است.
(تصویر سمت چپ) عکسبرداری از مفصل ران سالم. (تصویر سمت راست) در این عکسبرداری، مرگ استخوان تا ساییدگی سر استخوان ران پیشروی کرده است.
معمولا مرگ استخوان به صورت ناحیه ای گاوه ای شکل با حاشیه اسکلروتیک متراکم به رنگ سفید در قسمت جانبی فوقانی سر استخوان ران مشاهده می شود. در نمای جانبی، یک خط شفاف به نام “علامت هلال” اغلب درست زیر سطح سر استخوان ران دیده می شود.
(تصویر سمت چپ) این عکسبرداری، مرگ استخوان مفصل ران را نشان می دهد. (تصویر سمت راست) نمای نزدیک از عکسبرداری “علامت هلال” را نشان می دهد که معمولاً پیش از ساییدگی و از بین رفتن سر استخوان ران دیده می شود.
ام آر آی: تغییرات اولیه در استخوان را که ممکن است در عکسبرداری مشخص نباشند، می توان با ام آر آی تشخیص داد. اسکن ها برای ارزیابی این استفاده می شوند که چقدر از استخوان تحت تأثیر این بیماری قرار گرفته است. ام آر آی همچنین ممکن است مرگ اولیه استخوان (برای مثال، مرگ استخوان که ممکن است در مفصل ران مقابل ایجاد شود) را نشان دهد که هنوز علائمی ایجاد نکرده است.
این ام آر آی، مرگ استخوان را در مفصل ران راست بیمار نشان می دهد (فلش سفید). خط تیره (فلش های قرمز) ناحیه بین استخوان مرده و استخوان سالم را نشان می دهد. مفصل ران چپ بیمار سالم است.
اگرچه گزینه های درمانی غیرجراحی – مانند داروهای ضد التهاب، تغییراتی در فعالیت ها و استفاده از چوب های زیر بغل- می توانند به تسکین درد و کاهش سرعت پیشروی بیماری کمک کنند، اثربخش ترین گزینه درمانی، جراحی است. بیماران مبتلا به مرگ استخوان که بیماری شان در مراحل اولیه (مرحله پیش از ساییدگی و از بین رفتن سر استخوان ران) است، به طور بالقوه در پی روش های محافظت از لگن هستند.
چند روش جراحی مختلف برای درمان مرگ استخوان مفصل ران وجود دارد:
در این روش، یک سوراخ بزرگتر یا چند سوراخ کوچکتر در سر استخوان ران جهت کاهش فشار در استخوان ایجاد می شود و همچنین کانال هایی برای عروق خونی جدید جهت تغذیه نواحی آسیب دیده مفصل ران ایجاد می شوند.
وقتی مرگ استخوان مفصل ران به موقع تشخیص داده می شود، حذف فشار مرکزی گاهی اوقات در جلوگیری از ساییدگی و از بین رفتن سر استخوان ران و ایجاد آرتروز، موثر واقع می شود.
(تصویر سمت چپ) حذف فشار مرکزی. (تصویر سمت راست) در این عکسبرداری، خطوط مته، مسیر سوراخ های مته کوچک مورد استفاده در این روش را نشان می دهد.
حذف فشار مرکزی اغلب با پیوند استخوان و غضروف همراه است تا به بازسازی استخوان سالم و محافظت از غضروف در مفصل ران کمک کند. پیوند استخوان، بافت استخوانی سالمی است که به ناحیه ای از بدن که به آن نیاز است پیوند زده میشود. این بافت ممکن است از یک اهدا کننده (آلوگرافت) یا از استخوان دیگری در بدن بیمار (اتوگرافت) گرفته شود.
امروزه، چندین نوع پیوند استخوان مصنوعی نیز وجود دارد:
یکی دیگر از گزینه های جراحی پیوند استخوان نازک نی همراه عروق است. در این روش، بخشی از استخوان از استخوان کوچک (نازک نی) بیمار همراه با خون رسانی آن (یک سرخرگ و سیاهرگ) گرفته می شود. این پیوند به حفره (سوراخ) ایجاد شده در قسمت گردن و سر استخوان ران پیوند زده می شود و برای کمک به بهبود ناحیه مرگ استخوان، شریان و ورید مجددا متصل می شوند.
اگر مرگ استخوان به حدی پیشروی کرده باشد که سر استخوان ران تقریبا از بین رفته باشد، موثرترین درمان، تعویض کامل مفصل ران خواهد بود. در این روش، پزشک استخوان و غضروف آسیب دیده را برمی دارد، سپس سطوح جدید فلزی یا پلاستیکی مفصلی را برای بازیابی عملکرد مفصل ران قرار می دهد.
در تعویض مفصل لگن هم سر استخوان ران و هم کاسه آن با یک وسیله مصنوعی جایگزین می شوند.
حذف فشار مرکزی در برخی بیماران از پیشروی مرگ استخوان به آرتروز شدید و نیاز به تعویض مفصل ران جلوگیری می کند. این امر به مرحله و میزان مرگ استخوان در زمان انجام عمل بستگی دارد.
حذف فشار مرکزی زمانی بهترین نتایج را حاصل می کند که مرگ استخوان در مراحل اولیه -قبل از ساییدگی و از بین رفتن استخوان- تشخیص داده شود. در برخی از این موارد، استخوان پس از حذف فشار مرکزی بهبود می یابد و جریان خون خود را دوباره به دست می آورد. بهبود استخوان چند ماه طول می کشد و در این مدت، برای جلوگیری از وارد شدن فشار به استخوان آسیب دیده، بیمار باید از واکر یا چوب های زیر بغل استفاده کند.
بیمارانی که روش درمانی حذف فشار مرکزی را با موفقیت پشت سر گذاشته اند، معمولا در عرض تقریبا 3 ماه می توانند بدون وسیله کمکی دوباره راه بروند و دردشان کاملا تسکین می یابد.
وقتی مرگ استخوان پس از از بین رفتن استخوان تشخیص داده می شود، حذف فشار مرکزی معمولا در جلوگیری از از بین رفتن بیشتر استخوان کارساز نیست. در چنین شرایطی بهتر است بیمار با تعویض کامل مفصل ران درمان شود. تعویض کامل لگن در تسکین درد و بازیابی عملکرد در اکثر بیماران مبتلا به مرگ استخوان موفقیت آمیز است.
کلینیک فوقتخصصی پزشکی و توانبخشی ارتوپدی و نورولوژی «تهران ارتوپدی» با هدف ارائه خدمات جامع توانبخشی و ارتقای کیفیت زندگی بیماران، خدمات خود را در گستره وسیعی از مناطق تهران ارائه میدهد. این مرکز با بهرهگیری از تیمی متخصص و تجهیزات پیشرفته، پذیرای مراجعان از شمال، شرق، غرب و مرکز تهران است. مناطق تحت پوشش شامل منطقه یک ، الهیه، خیابان فرشته، شهرک غرب، تجریش، قیطریه، پاسداران، اختیاریه، ولنجک، نیاوران، ونک، مرزداران، شهرآرا، یوسفآباد، امیرآباد، نارمک، نیروهوایی، زعفرانیه، آجودانیه، جردن، پونک، صادقیه، محمودیه ، لویزان، شهرک راهآهن و سعادتآباد میباشد.
سلام و درود بنده بعد از مدتی در بدنسازی متوحه درد سدید آرنج شدم و نمیدونم چی کار کنم نه میتونم از تمریناتم بگذرم نه از درد آرنجم ممنون میشم کمکم کنید
درود بر شما . من 50 سالمه و درسال 89 بعلت داشتن دیسک پاره شده با صلاحدید دکتر 2 تا از دیسک های کمر خود را برداشتم . روز بعد از عمل که دکتر برای بازدید مراجعه کردند متوجه شدن که پای راست من هیچگونه عکس العملی به آزمایشات ندارند که بلافاصله دستور ام ار ای دادند بعد از دیدن ام ار ای گفتن مشکلی نیست فقط چون عمل را یکطرفه انجام دادم کمی عصب هل آسیب دیده و بمرور زمان خوب می شود اما متاسفانه 3 ماه تمام نتونستم روی پاهام بایستم و کم کم و با فیزیوتراپی و … طی 6 ماه تونستم راه بروم . یک مشکلی که بود این بود که در بعضی از مواقع موقع استراحت در رختخواب پای راست من بدون اختیار به اطراف می پرید بطوریکه باعث ترس خانواده شده بود . با همان پزشک عنوان شد و متاسفانه در آخرین نظرشون فرمودن من نمیدونم چیه ! در کمیسیون پزشکی هم مطرح شد که بعضی معتقد بودن باید مجددا جراحی شوم و چون سابقه خوبی در اینمورد نداشتم قبول نکردم فقط یک پزشک دیگر با تجویز کپسول پرگابالین 75 کمک کرد که پرش پای من از بین بره که البته اونم تا امروز مصرف میکنم که اگر نخورم همان آش و همان کاسه است . درد و بی حسی را از بعد از عمل دارم اما یکسال پیش با درد شدیدی که داشتم به دکتر دیگری مراجعه کردم که نظر ایشون با توجه به بازدید آخرین ام ار ای اینبود که دچار تنگی شدید کانال نخاعی شده ام . با توجه به توضیحات و شرایط جسمی که الان دارم ( درد شدید در پایین تنه و پاها و مخصوصا گزگز و بی حسی شدید پای راست ) خواستم بدونم آیا درمان قطعی برای این بیماری من هست که درد و بی حسی ها از بین بره یا حداقل کم بشه ؟ باتشکر .
سلام و احترام تقدیم میدارم.
مادرم ٨٦ سال دارد یک ماه قبل از فاصله ١٥ سانتی متر بلندتر از سطح زمین روی فرش اتاق در حالت نشسته بطرف چپ افتاد و بعد ار ایکس ری روی استخوان ران یک کسر خفیف دیده میشود، دو ماه قبل عملیات قلب شده بود و داخل دو وال راست و چپ اسپرنګ ګذاشته اند،
داکتران ګفتند که یک قسمت استخوان برداشته میشود و پلاتین ګذاشته میشود، ګرچه کسر خایف است.
نظر شما چیست؟
سلام من حدود سه هفته است که درقسمت آرنج درد دارم که احتمالآ بدلیل برداشتن یه بارحدود سه کیلویی است به پزشک ارتوپد هم مراجعه کردم ولی ایشون گفت هم باید آمپول تزریق کنم وهم آرنج بنداستفاده بشه، درحالت عادی دردم زیاد نیست وفقط زمان چرخش دست یا برداشتن چیزی دردمیگیره، خودم موافق تزریق آمپول باتوجه به اینکه کورتونه نیستم، دکترهمگفته استخوان درگیر نیست کشیدگی تاندونه لطفا راهنمایی کنید، ممنون.
سلام انگشت ۴ دست راستم دچار پارگی تاتدون شده شکل انگشتم دکمه ای یا همون بتونیر شده بمن گفتن دیر مراجعه کردم آیا با جراحی درست میشود؟
سلام آقای دکتر خسته نباشید
من دوسال آرنجم درد میکنه دکتر متخصص ارتوپدی هم رفتم یک سال تحت درمان بودم آمپول هم زدن چند بار به دستم ولی همچنان دستم درد میکنه به نظر شما دلیلش چی هست؟
سلام و خسته نباشید من حدود یک سالی بود که کیست گانگلیون مچ دست داشتم باوجود درد و مشکلاتی ک داشت درمان خاصی انجام ندادم و جراحی هم توصیه نشد حالا یک ماهیی هست که برامدگی روی دستم فرو رفته ولی درد مچم بدتر شده ب شکلی که نمیتونم کف دستمو روی زمین فشار بدم یا مچ دستمو ب سمت ساعد خم کنم یا حتی در کشو رو محکم ببندم باتوجه ی رشتم ک علوم ورزشی خیلی از حرکاتو نمیتونم انجام بدم مثل پلانک کف دست یا… و تیر میکشه ودرد میگیره اون قسمت کیست و دور مچم و دارم تو کلاسای عملی و باشگاه ب مشکل میخورم حتی درحالت عادیم احساس ی درد خفیف دارم
ممنون میشم راهنماییم کنید و بگید باید برای درمانش چکار کنم
سلام من حدودا ده سال پیش درد شدیدی در ناحیه لگن سمت راست داشتم پس از ام آر آی متوجه شدند که مفصل لگن آسیب جدی دیده و باید تعویض شود ولی یک دکتر گفت چون سن زیادی نداری فعلا عمل نکن با مصرف امگا سه و سلکسیب رفته رفته درد ازبین رفت الان یکسالی میشه که پای سمت چپ از زانو.به پایین بشدت ورم میکنه و در ناحیه قوزک سیاه و.کبود شده آزمایشات چیزی نشون نمی ده درضمن درد مفصل لگنم هم شروع شده میشه که تورم وکبودی ساق پا بخاطر همین باشه ؟ الان 51 سال دارم و کارمم خیلی سنگینه چکار کنم
سلام من شانه یخی دارم برام ام ار ای نوشتن ولی به هیچ عنوان نتونستم ام ار ای بدم ازاون تونل وحشت داشتم جوری که تا منو وارد اون تونل میکردن به نفس نفس می افتادم خواستم ببزنم به جز ام ار ای تشخیص دیگری وجود داره یانه تشکر منتظر جوابم
چ سلام
مادرم ۷۲ ساله هستن چند سال میشه به درد شدید شانه دچار شده عکس و سیتی هم انجام دادن ولی چیزی نشان نداده مامان دیابت داره این قدر درد شدید ه که یک سره ناله و گریه میکنه ما دیگه موندیم چکار کنیم دو سال پیش ی دکتر تزریق تو شانه انجام داد یکم بهتر شد ولی این دفعه با این که تزریق کرد اصلا اصلا اروم نمیشه ممنون میشم جواب بدین
سلام من بین انگشت وسط و انگشت انگشتری احساس یه جسم خارجی میکنم که به استخوان انگشت وسط چسبیده و وقتی فشارش میدم احساس درد میکنه زیر پوسته و اصلا برامدگی نداره
سلام بنده دیابت دارم سن ۵۱ سال شانه سمت چپم به علت لیز خوردگی ضربه خورد ۶ماه پیش که الان دکتر تشخیص داده که شانه یخی میباشد ودردزیادی نیز دارم حال ایا بافیزیوتراپی ودارو قابل درمانه یا باید عمل نمایم ممنون میشم جواب منو بدید تشکر
سلام.بنده ازحدوددوهفته پیش متوجه شدم که نمیتونم روی مچ پای راستم بشینم چون یه کیست روی مچ پام ایجادشده بودکه وقتی روش فشارمیادگزگزمیکنه!حتی هیچ گونه دردی هم نداره!ممنون میشم اگه درمان خانگی واسه محوشدنش هست راهنمایی کنید؟
سلام خسته نباشید.
من موقع تولد شدن دچار یک دررفتگی شانه میشم که بعد مدتی خانواده متوجه شده و به شکسته بند مراجعه کرده و تا حدودی شانه من را جا میندازه،اما دست من کج میماند و الان که شانزده سال گذشته من متوجه شدم دچار دررفتگی خلفی هستم.
آیا بعد این همه مدت،امیدی برای عمل جراحی هست که اقدامی کنیم؟